Stadsarchief Amsterdam

Met het raadplegen van archieven komt het verre verleden heel dichtbij. Zo laten de archieven van het stadsbestuur je getuige zijn van een geheime diplomatieke briefwisseling in de zeventiende eeuw of van het Jordaanoproer in 1934. Je leest als het ware over de schouder mee van degenen die erbij betrokken zijn geweest. In totaal heeft het Archief zo'n 32 kilometer archieven. Kern van de gemeentelijke archieven vormen de archieven van het stadsbestuur en de stadsinstellingen, diensten en bedrijven. Er is een grote verscheidenheid aan archieven die verrassend veel gegevens opleveren voor familieonderzoek of voor economisch, sociaal of kunsthistorisch onderzoek. Naast archieven van de overheid bewaart het Stadsarchief ook archieven van talloze particuliere instellingen en bedrijven die op de een of andere manier hun stempel hebben gedrukt op de ontwikkeling van Amsterdam, zoals Artis, de Bijenkorf of het Concertgebouw.

De Bibliotheek: Amsterdam in al zijn facetten

Een specialiteit van de bibliotheek zijn alle publikaties over Amsterdam en zijn inwoners, vanaf zijn ontstaansgeschiedenis tot de dag van vandaag. Of het nu de roman Turks Fruit van Jan Wolkers is of de Geschiedenis van Amsterdam door Jan Wagenaar, in de Amsterdam-bibliotheek is in beginsel elk boek te vinden waarin Amsterdam voorkomt. Honderden tijdschriften, jaarverslagen, rapporten, dissertaties, pamfletten of brochures  belichten een breed scala aan onderwerpen: topografie, kunsten, handel en nijverheid, sport, verkeer, sociale zorg, religie, onderwijs enzovoort. De bibliotheek beheert de collectie Amsterdamse kranten (vanaf 1672) en tijdschriften en de veel geraadpleegde persdocumentatie, een verzameling van twee en een half miljoen kranteberichten, gerubriceerd op personen en onderwerpen uit de laatste 150 jaar. Lenen gaat niet, maar je kunt ze allemaal inzien in de studiezaal.

De Atlas: Amsterdam gezien door anderen

Vaak zegt een afbeelding meer dan een dik dossier. Dat kunt je zien op de historisch-topografische atlas waar ruim 700.000 foto's van Amsterdam worden bewaard. Het merendeel is topografisch toegankelijk, dat wil zeggen op straatnaam geordend. Er is werk van beroemde fotografen zoals Jacob Olie, Bernard Eilers, Eva Besnyö, Ed van der Elsken, de schilder George Hendrik Breitner. Na Venetië en Rome is Amsterdam de meest getekende stad van Europa. De collectie met duizenden prenten en tekeningen levert daarvoor een overtuigend bewijs, Van Saenredam tot Mondriaan. Er zijn indrukwekkende plattegronden waarop tot in het kleinste detail de stad te zien is. Veelvuldig wordt ook de collectie bouwtekeningen geraadpleegd om te bekijken hoe een bepaald huis of gebouw is geconstrueerd. En met de verzameling affiches is het niet moeilijk de mooiste of de meest toepasselijke eruit te halen, ter illustratie van uw publikatie. Kortom een gevarieerd beeld van Amsterdam en zijn bevolking, van historische momenten en alledaagse dingen.

Beeld en geluid: Amsterdams verleden horen en zien

De audiovisuele verzameling bestaat uit materiaal dat de geschiedenis van Amsterdam in bewegend beeld en geluid vastlegt. Vooroorlogse films, de stem van wethouder Wibaut in 1934 en tv-reportages van de inhuldiging van koningin Beatrix op 30 april 1980 zijn slechts enkele voorbeelden. Om dit materiaal te raadplegen in de kijk- en luistercabines moet wel van te voren een afspraak worden gemaakt.

Tentoonstellingen, publikaties en cursussen

Het Stadsarchief organiseert tentoonstellingen in eigen huis en vervaardigt (bronnen)publikaties. Jaarlijks worden een cursus 'archiefonderzoek' en 'oud schrift' gegeven, waaraan bijvoorbeeld (amateur-)historici en genealogen deelnemen.

Archiefwinkel

In de archiefwinkel zijn handleidingen voor stamboom- en archiefonderzoek verkrijgbaar, gidsen en overzichten, inventarissen en catalogi, evenals een keur van (foto)boeken, prentbriefkaarten, affiches en plattegronden van en over Amsterdam. Hier worden ook de videobanden 'Historisch Amsterdam' (3 delen) verkocht. Leuk om jezelf of een ander cadeau te doen.