Rijksmuseum

De Nationale Schatkamer

Het Rijksmuseum is het grootste museum van Nederland, zowel wat omvang van de collectie, oppervlakte, budget als het aantal werknemers betreft. Ieder jaar bezoeken meer dan een miljoen mensen het museum. Er werken ruim 400 mensen, waaronder 45 conservatoren met allerhande specialismen. Het Rijksmuseum beschikt over verschillende restauratieateliers van internationaal vermaard niveau, onder andere voor schilderijen, meubelen, keramiek, glas, textiel en kostuums, prenten en tekeningen, klokken en scheepsmodellen. Ook de bibliotheek, met zijn indrukwekkende originele interieur, de enorme collectie boeken en catalogi en de studiezaal is het bezoeken waard.

Geschiedenis

Het Rijksmuseum opende, als Nationale Konst-Gallerij, voor het eerst zijn deuren in 1800. Het was toen gevestigd in het Huis ten Bosch in Den Haag en de collectie omvatte voornamelijk schilderijen. In 1808 verhuisde het museum naar Amsterdam, waar het achtereenvolgens gevestigd was in het Paleis op de Dam en in het Trippenhuis aan de Kloveniersburgwal. Het huidige gebouw werd in 1885 in gebruik genomen. Bij die gelegenheid werd het uit Den Haag afkomstige Nederlandsch Museum voor Geschiedenis en Kunst aan het Rijksmuseum toegevoegd, dat de basis vormde voor de verzamelingen Nederlandsche Geschiedenis en Beeldhouwkunst en Kunstnijverheid.

De collectie

Het bekendste collectie-onderdeel is de Nederlandse schilderkunst uit de zeventiende eeuw, met twintig Rembrandts en veel andere topstukken zoals Johannes Vermeer, Frans Hals en Jan Steen. Maar het museum heeft ook schilderkunst uit de Middeleeuwen en uit de achttiende en negentiende eeuw. Minstens zo belangrijk is de verzameling Beeldhouwkunst en Kunstnijverheid: meubelen, glas, zilver, Delfts Blauw, beelden, poppenhuizen, tapijten, mode en andere sierkunst van Nederlandse en Europese makelij, van de Middeleeuwen tot begin twintigste eeuw. Het Prentenkabinet toont regelmatig selecties uit de omvangrijke, internationaal vermaarde collectie prenten, tekeningen en foto's. De verzameling Aziatische kunst presenteert voorwerpen uit onder andere Indonesië, China, Japan en India. Nederlandse Geschiedenis geeft een overzicht van de ontwikkeling van Nederland vanaf de vijftiende eeuw tot aan de Tweede Wereldoorlog, met historisch bronmateriaal, portretten, scheepsmodellen en relevante (kunst-)voorwerpen. 
 
Tentoonstellingen

Het Rijksmuseum heeft een (internationale) naam hoog te houden op het gebied van tentoonstellingen en (bijbehorende) publicaties. Deze zijn niet alleen van zeer hoge kwaliteit, maar getracht wordt ook om op wetenschappelijk gebied aanzet te geven tot nieuwe inzichten. Bovendien wordt over het algemeen veel aandacht besteed aan de inrichting en vormgeving van de tentoonstellingen door hiervoor vooraanstaande vormgevers en ontwerpers uit te nodigen. Enkele voorbeelden van de afgelopen jaren: Rembrandt (1992), Dageraad der Gouden Eeuw (1993), Gebed in Schoonheid (1994), De `Lelijke Tijd' (1995), Jan Steen (1996), Adriaen de Vries (1998/1999), Het Nederlandse Stilleven (1999) en de jubileum tentoonstelling de Glorie van de Gouden Eeuw (2000). In het Rijksprentenkabinet waren tentoonstellingen te zien over Lucas van Leyden, Rembrandt, de Ter Borch-familie, Japanse- en Chinese prenten en Amerikaanse aquarellen. In de nabije toekomst zijn er tentoonstellingen  gepland over  Maurits, Prins van Oranje ( winter 2000/2001), over Deense kunst (zomer 2001) over Rococo in Nederland (winter 2001/2002) en een groot retrospectief van Albert Cuyp (zomer 2002) van Oranje.

Educatieve traditie

Over de collectie van het Rijksmuseum valt veel te vertellen. Het museum heeft dan ook een rijke educatieve traditie. Niet voor niets is het Rijksmuseum het museum met de oudste educatieve afdeling van Nederland. In het museum zijn er allerlei middelen beschikbaar om de collectie beter te leren kennen: teksten bij voorwerpen, publicaties, rondleidingen, een hoogtepuntenroute, ARIA en de Audio Tour. Maar ook als voorbereiding voor het bezoek zijn er verschillende producten te bestellen. Uiteraard wordt er veel aandacht besteed aan het onderwijs. Voor speciale groepen zoals gezinnen en nieuwe Nederlanders beschikt het museum over bijzondere programma's.